Irejista
I-Rejista iqoqa yonke insiza yokuthengiselana yesikhala somsebenzi esisebenzayo ibe uhlu lomlando olulodwa. Lapha ubheka umsebenzi wangaphambili, ubhala izinsali ezintsha, futhi wenza isinyathelo kwezikhona. Ngemuva kwesigcawu, insiza yokuthengiselana ngayinye ihlanganisa izinombolo ezimbili (double-entry): ubuncane izinyathelo ezimbili ezilinganisayo, kodwa uhlelo lokusebenza luyakwakhela wona ohlwini olulula.
I-Rejista ngokubheka kanye
Ukuvula i-Rejista kusuka ebha lohlangothi kukhombisa insiza yokuthengiselana yakamuva esikhaleni somsebenzi, ihlelwe kusukela kweyakamuva. Umugqa ngamunye ukhombisa usuku, incazelo, kanye nesamba senzosi.
Ibha engenhla ivumela ukuthi usesha ngokusekelwe encazelweni noma esamba: qala ukuthayipha bese uhlu luyahluzwa njengoba uthayipha. Ngasekudleni ngenhla, uzothola inkinobho Insiza Entsha Yokuthengiselana, evula ifomu lokufaka.
Ukudala insiza entsha yokuthengiselana
Ifomu lokufaka likuhola inkambu ngenkambu. Khetha kuqala uhlobo lwensali: imali engenayo, izindleko, ukudlulisela phakathi kwama-akhawunti akho, noma okunye ezimweni ezikhethekile. Kususelwa ohlotsheni, uhlelo lokusebenza luphakamisa ama-akhawunti afanele ukuxhumana nawo.
Ngosuku unezindlela ezisheshayo (namuhla, izolo, kwayizolo) ngaphandle kwesikhethi sekhalenda, ngakho ukubhala izindleko zezinsuku ezimbalwa ezidlule kuthatha ukuthinta okukodwa.
- Kusuka ku-Rejista, cindezela Insiza Entsha Yokuthengiselana (noma inkinobho ye-plus ekhoneni elingezansi ngakwesokudla).
- Khetha usuku ngezindlela ezisheshayo noma ekhalenda.
- Khetha uhlobo: imali engenayo, izindleko, ukudlulisela, noma okunye.
- Bhala incazelo, isibonelo Ukuthenga ukudla.
- Faka isamba senzosi.
- Khetha ama-akhawunti omthombo nomgomo: ezindlekweni, lokhu kusho i-akhawunti lapho imali iphuma khona kanye ne-akhawunti yezindleko eyingxenye yayo (njengokudla noma irenti).
- Qinisekisa: insiza yokuthengiselana ivela ngokushesha ku-Rejista kanye namabhalansi ama-akhawunti abandakanyekile ayabuyekezwa.
Ukubhalwa okuphindwe kabili (double-entry), ngaphandle kokukhathazeka
Uma ulondoloza insiza yokuthengiselana, i-Cashfulness idala okungenani izinyathelo ezimbili zokubhalwa kwezimali ezilinganisayo: isamba se-debit ne-credit sihlala silingana nozero. Yilokhu okugcina amabhalansi akho, iBhalansi Shidi, kanye ne-Income Statement kuhambisana.
Ekusebenzeni, izindleko zinciphisa impahla (i-akhawunti yakho yansuku zonke, isibonelo) futhi zenyusa i-akhawunti yezindleko; ukudlulisela kudlulisela inani phakathi kwama-akhawunti akho amabili ngaphandle kokuthinta inani lakho elingasele. Wena ugcwalisa ifomu elilula, futhi uhlelo lokusebenza luqinisekisa ukunemba kokubhalwa kwezimali.
Izinsiza zokuthengiselana ngezinye izinhlobo zemali
Uma insali ihilela ama-akhawunti abanjwe ngezinhlobo ezahlukene zemali, ifomu liphinde libuze izinga lokushintshaniswa: isamba sibhalwa ngohlobo lwemali lensiza yokuthengiselana futhi siguqulwe kube uhlobo lwemali lwe-akhawunti ngayinye ehilelekile.
Ngale ndlela, amabhalansi ahlala eqinisile kuhlobo ngalunye lwemali futhi izamba zemibiko zibonisa ukuguqulwa kwangempela okufakile, hhayi izinga elikhethiwe ngokungahleliwe.
Ukuhlela, ukuphinda, nokubuyisa emgqonyeni wodoti
Umugqa ngamunye ku-Rejista unenu enezenzo ezitholakalayo: kusuka lapho ungahlela insiza yokuthengiselana noma uyiphinde. Ukuphindaphinda kuyasiza ezinsalini eziphindaphindekayo, njengomholo wesikweletu noma izindleko eziphindaphindekayo: qala esikhaleni bese ushintsha kuphela usuku nesamba.
Izinsiza zokuthengiselana ezisusiwe azinyamalali ngokushesha: ziya emgqonyeni wodoti, lapho zisala zingabuyiswa. Kusuka lapho ungazibuyisela ku-Rejista noma uzisuse unomphela uma usunesiqiniseko sokuthi awusadingi zona.





