De inventarisatie: rekeningen en beginsaldi in Cashfulness
In het kort
De inventarisatie is een momentopname van wat je bezit en wat je schuldig bent op een datum: meestal vandaag. Je hoeft het verleden niet te reconstrueren; je hebt alleen de saldi van nu nodig. Je gaat categorie voor categorie te werk, vult in hoeveel elk ding waard is, en aan het eind laat de app je je eerste balans zien, met het nettovermogen waarmee je start. De momentopname maak je maar één keer: de rekeningen die er later bij komen, voeg je een voor een toe.
Deze pagina hoort bij les 2 van de gratis videocursus "Cashfulness stap voor stap". De stappen volgen de volgorde van de video, en de namen van de knoppen zijn die je in de app ziet.
Bekijk de les
Voordat je begint
Je staat nog op het scherm "Laten we je nettovermogen vastleggen", waar je in les 1 hebt gepauzeerd, Starten met Cashfulness: de app installeren en je eerste ruimte maken. Daar staat de "Datum van de momentopname", met de knop "Wijzigen" als je een andere dag nodig hebt.
Een tip: geef je rekeningen algemene namen, zoals betaalrekening, creditcard, hypotheek. De naam van de bank heb je niet nodig, en die van jezelf ook niet. De app is zo gebouwd dat hij niet weet wie je bent, en algemene namen passen daarbij. Klik daarna op "Start de inventarisatie".
Categorie voor categorie
Alle categorieën werken op dezelfde manier: je klikt op een suggestie (de naam staat er al, en je kunt hem aanpassen), je vult het bedrag in bij "Huidig saldo" en je klikt op "Toevoegen". Daarna klik je op "Volgende". Past een categorie niet bij jou, dan klik je op "Overslaan", en dat heeft geen gevolgen. Het hoeft niet tot op de cent: de saldi kun je later nog corrigeren.
- "Liquide middelen": betaalrekening, contant geld, prepaidkaarten. Het saldo van vandaag.
- "Beleggingen": fondsen, ETF's, aandelen, obligaties, wat je opzij zet voor je pensioen. Bij een fonds telt de laatste waarde op je overzicht, niet wat je erin hebt gestopt.
- "Vastgoed": wat het huis vandaag op de markt waard is. Een voorzichtige schatting is genoeg: niemand vraagt je om een taxatie. Er komt één vraag bij, het "Gebruik": het huis waarin je woont, is "Persoonlijk gebruik"; een appartement dat je aan anderen verhuurt, is een "Investering", omdat het geld oplevert.
- "Roerende goederen": de auto, de motor, een waardevol voorwerp. Wat je er vandaag bij verkoop voor zou krijgen, niet wat je ervoor hebt betaald.
- "Vorderingen": het geld dat iemand jou nog schuldig is.
- "Kortlopende schulden": schulden die binnen twaalf maanden worden afgelost, zoals de creditcard. In Nederland betaal je de creditcard meestal één keer per maand af: de bank haalt het totaal van je aankopen in één keer van je betaalrekening, de maand erna. Als saldo vul je in wat je vandaag aan de bank verschuldigd bent voor de aankopen die je al met de kaart hebt gedaan. Is het bedrag net van je rekening gegaan, dan vul je nul in, en je voegt de kaart toch toe. Anders kijk je in de app van je bank hoeveel er nog openstaat, en dat bedrag vul je in.
- "Langlopende schulden": de hypotheek, een lening. Hier vul je de schuld in die vandaag nog over is, niet het bedrag dat je aan het begin hebt geleend.
- "Opbrengsten" en "Kosten": hier vul je geen enkel bedrag in. Het zijn laden, waar boekingen in komen zoals het salaris, de boodschappen, energie en water. Je zet aan wat bij jou past: ze vullen zich zodra je boekingen vastlegt, en je kunt later altijd andere rekeningen toevoegen.
Voordat je het voorbeeld ziet, stelt de app voor om sommige rekeningen te markeren met bijzondere eigenschappen, zoals een belegging die je af en toe opnieuw waardeert of een auto die met de tijd minder waard wordt. Het is niet verplicht: je kunt op "Overslaan" klikken en het later instellen.
Je eerste balans
Het scherm "Hier is je eerste balans" gaat open. Bovenaan staat het "Nettovermogen": alles wat je bezit min alles wat je schuldig bent. Daaronder zijn je bezittingen in tweeën verdeeld.
- "Activa+": wat geld oplevert, omdat het geld binnenbrengt (huur, rente) of omdat het met de tijd meer waard wordt (een fonds, een ETF).
- "Activa−": wat je bezit en gebruikt, zoals het huis waarin je woont en de auto.
De "Index voor financiële onafhankelijkheid" maakt van dat verschil een getal: de Activa+ gedeeld door het totaal van je activa. Hij laat zien welk deel van wat je bezit voor je werkt. Het verschil tussen wat geld oplevert en wat geld kost, komt van Robert Kiyosaki, de schrijver van "Rijke pa, arme pa".
Dit is de inventarisatie uit de video, het gezin van Anna:
| Rekening | Categorie | Saldo |
|---|---|---|
| Betaalrekening | Activa− | € 5.000,00 |
| Contant geld | Activa− | € 200,00 |
| ETF | Activa+ | € 10.000,00 |
| Eigen woning | Activa− | € 200.000,00 |
| Auto | Activa− | € 18.000,00 |
| Creditcard | Schulden | € 0,00 |
| Hypotheek | Schulden | € 130.000,00 |
| Autolening | Schulden | € 6.000,00 |
| Nettovermogen | € 97.200,00 |
Bezittingen van 233.200 euro, schulden van 136.000 euro: het nettovermogen is 97.200 euro. De index voor financiële onafhankelijkheid is 10.000 gedeeld door 233.200, dus 4%.
Klik op "Bevestigen en ruimte aanmaken". Achter de schermen legt de app een openingsboeking vast volgens het dubbel boekhouden, zodat de boekhouding vanaf de eerste dag klopt; boekhouders noemen die beginsituatie de openingsbalans. Aan het eind krijg je het "Openingsbewijs", met de rekeningen die zijn aangemaakt en het nettovermogen waarmee je start, en de knop "Ga naar het dashboard".
Later een rekening erbij
Open je over een maand een nieuwe rekening, of merk je dat je er een bent vergeten, klik dan op "Nieuw aanmaken" en daarna op "Nieuwe rekening". Bij de stap "Beginsaldo" vul je het bedrag in bij "Huidig saldo van de rekening" en beantwoord je de vraag "Komt dit geld van een rekening die je al in Cashfulness hebt?"
- Ja, als je het van een andere rekening van jou hebt overgezet: dat is een overboeking tussen je eigen rekeningen, en je nettovermogen verandert niet.
- Nee, als het een positie is die je al had: de app vraagt dan "Sinds wanneer bezit je dit?". Door die datum lijkt geld dat je al had niet ineens dit jaar verdiend.
Veelgemaakte fouten
- De hypotheek invullen met het oorspronkelijke bedrag. Vul in wat je vandaag nog moet aflossen. Dat vind je in het aflossingsschema of op het laatste jaaroverzicht van je hypotheek.
- De rente bij de schuld optellen. Rente is een kostenpost, geen schuld, en die leg je vast wanneer je hem betaalt.
- Het fonds invullen met wat je erin hebt gestopt. Wat telt, is wat het vandaag waard is.
- De creditcard overslaan omdat het saldo nul is. Voeg hem toch toe: je hebt hem nodig zodra je ermee betaalt.
- Een vergeten rekening toevoegen alsof je hem vandaag pas hebt geopend. Had je hem al, antwoord dan Nee en vul de echte datum in bij "In bezit sinds".
Veelgestelde vragen
Vul ik bij de hypotheek het bedrag in dat ik heb geleend?
Nee. Je vult de schuld in die vandaag nog over is, alleen wat je nog moet aflossen: die vind je in het aflossingsschema van de bank of op het laatste jaaroverzicht van je hypotheek. De rente van de komende jaren is geen schuld van vandaag.
Ik heb me bij de inventarisatie vergist in een saldo: moet ik alles opnieuw doen?
Nee. De inventarisatie maakt een openingsboeking die net als de andere boekingen in het Register staat: je vindt hem door te zoeken op "Beginsaldo", je opent hem en je corrigeert het bedrag.
Over een maand open ik een nieuwe rekening: hoe voeg ik die toe?
Met "Nieuw aanmaken", "Nieuwe rekening". Staat er al geld op de rekening, dan vraagt de app of het van een andere rekening van jou komt of dat het een positie is die je al had, en in dat geval sinds wanneer je het bezit.
De volgende les
Les 3 · Uitgaven, inkomsten en overboekingen vastleggen in Cashfulness. Een uitgave, je salaris en een overboeking tussen je eigen rekeningen, en wat het dubbel boekhouden doet terwijl jij alleen invult hoeveel en waar.
In de handleiding
Het hoofdstuk Het rekeningschema van de gebruikershandleiding legt uit hoe je een saldo geeft aan een rekening die je na de inventarisatie aanmaakt, en hoe je een al gemaakte inventarisatie corrigeert.
Vittorio Giusti is econoom en psycholoog en heeft Cashfulness gemaakt.